ZFŚS, fundusz socjalny, świadczenia socjalne, świadczenie urlopowe
lupa
A A A

Biuletyn Informacyjny dla Służb Ekonomiczno - Finansowych nr 11 (1090) z dnia 10.04.2021

Niedozwolone kryteria przyznawania świadczeń socjalnych z ZFŚS i potrącenia z tych świadczeń

1) Jesteśmy spółką z o.o. i prowadzimy zakładowy fundusz świadczeń socjalnych. W 2020 r., w związku z trudnościami finansowymi spółki, wprowadziliśmy do regulaminu ZFŚS zapis, zgodnie z którym prawo do świadczeń z ZFŚS mają tylko ci pracownicy, którzy przepracowali w firmie 2 lata. Jeżeli są zatrudnieni na część etatu, dopłaty są niższe. Emeryci i renciści nie są uwzględniani przy przyznawaniu świadczeń. Czy te zapisy są prawidłowe?

Nie, wskazane w pytaniu kryteria przyznawania świadczeń socjalnych z ZFŚS są niezgodne z przepisami ustawowymi, tj. z ustawą z dnia 4 marca 1994 r. o zakładowym funduszu świadczeń socjalnych (Dz. U. z 2020 r. poz. 1070 ze zm.), dalej: ustawy o ZFŚS.

Środki zakładowego funduszu świadczeń socjalnych przeznaczone są na finansowanie działalności socjalnej, przez którą należy rozumieć m.in. udzielanie pomocy materialnej (rzeczowej lub finansowej). Osobami uprawnionymi do korzystania ze środków Funduszu są pracownicy i ich rodziny, emeryci i renciści - byli pracownicy i ich rodziny oraz inne osoby, którym pracodawca przyznał w regulaminie ZFŚS prawo do korzystania ze świadczeń socjalnych finansowanych z Funduszu (art. 2 pkt 5 ustawy o ZFŚS).

Zasady i warunki korzystania z usług i świadczeń finansowanych z Funduszu oraz zasady przeznaczania środków Funduszu na poszczególne cele i rodzaje działalności socjalnej, określa pracodawca w regulaminie ustalanym ze związkami zawodowymi. Swoboda pracodawcy w zakresie ustalania zapisów regulaminu ZFŚS jest jednak ograniczona. Pracodawca nie może modyfikować regulacji ustawowych na niekorzyść osób uprawnionych, czy też pomijać kryterium socjalnego przy określaniu warunków przyznania ulgowych świadczeń (patrz: orzecznictwo w ramce).

"(...) Swoboda regulacji w regulaminie zasad przyznawania indywidualnych świadczeń jest ograniczona ustanowioną przez ustawodawcę w art. 8 ust. 1 (ustawy o ZFŚS - przyp. red.) ogólną zasadą, że przyznawanie tych świadczeń ma być uzależnione od sytuacji życiowej, rodzinnej i materialnej osoby uprawnionej do korzystania z funduszu. Tym samym regulamin powinien respektować i doprecyzować, jako lex specialis, zawartą w art. 8 ust. 1 ww. ustawy zasadę podziału świadczeń z zakładowego funduszu świadczeń socjalnych na rzecz pracowników, w oparciu o analizę ich sytuacji życiowej, rodzinnej i materialnej."

(wyrok Sądu Apelacyjnego w Białymstoku z 28 marca 2017 r., sygn. akt III AUa 874/16)

wykrzyknik Ograniczenia w dostępie do świadczeń z Funduszu mogą wynikać jedynie z sytuacji socjalno-bytowej pracownika, tj. z kryterium socjalnego i zapisów regulaminu ZFŚS, które nie mogą być sprzeczne z regulacjami ustawowymi.

Biorąc pod uwagę powyższą zasadę, niezgodne z przepisami jest przyznanie świadczenia z Funduszu pracownikom o określonym (np. co najmniej 2-letnim) stażu zakładowym lub wyłącznie pracownikom pełnoetatowym. Podobnie nieprawidłowe jest ograniczenie wysokości świadczenia w zależności od wymiaru etatu, tj. ustalenie go w sposób proporcjonalny do niepełnego etatu. Naruszającym ustawę o ZFŚS może też być zapis, zgodnie z którym do dopłat z Funduszu w pierwszej kolejności mają prawo pracownicy, a dopiero później emeryci i renciści - byli pracownicy zakładu. Całkowicie wykluczone jest ograniczenie kręgu uprawnionych do świadczeń z Funduszu, poprzez usunięcie z niego np. wspomnianych już emerytów czy rencistów. Definicję osób uprawnionych do korzystania z Funduszu określono bowiem ustawowo, pracodawca nie może jej więc modyfikować na niekorzyść uprawnionych.


2) Dwóch pracowników ma zajęte wynagrodzenie za pracę, jeden na poczet alimentów, drugi z tytułu należności niealimentacyjnych. W naszym zakładzie wypłacamy świadczenia pieniężne z ZFŚS na Wielkanoc. Otrzymali je również pracownicy, których wynagrodzenie jest zajęte przez komornika. Czy mieliśmy obowiązek dokonać potrąceń z tych świadczeń, a jeżeli tak, to w jakiej wysokości?

Odpowiedź na zadane pytanie zależy od zakresu zajęcia dokonanego przez komornika. Jeżeli ograniczył się on tylko do zajęcia wynagrodzenia za pracę, to pracodawca nie miał podstaw do dokonania potrącenia z dopłaty z ZFŚS. Jeżeli natomiast zajęcie dotyczyło wynagrodzenia za pracę i innych wierzytelności, to świadczenie z ZFŚS powinno zostać potrącone w całości (chyba, że w piśmie o zajęciu zawężono zakres wierzytelności do np. wierzytelności z zasiłku chorobowego).

Kwestia dopuszczalności dokonywania potrąceń ze świadczeń przyznawanych z ZFŚS na przestrzeni lat była różnie interpretowana. Początkowo uznawano, że egzekucja takich świadczeń jest dopuszczalna i w takim przypadku nie stosuje się ochronnych przepisów prawa pracy dotyczących potrąceń z wynagrodzenia za pracę. Następnie stanowisko to uległo modyfikacji, czego wyrazem była opinia Ministerstwa Pracy i Polityki Społecznej (udostępniona naszemu Wydawnictwu w dniu 4 lipca 2011 r.). Resort pracy uznał w niej, że do świadczeń przyznawanych z ZFŚS nie mają zastosowania przepisy Kodeksu pracy dotyczące potrąceń ani też przepisy Kodeksu postępowania cywilnego dotyczące postępowania egzekucyjnego (tj. że świadczenia socjalne w ogóle nie podlegają zajęciu). Przytoczone stanowisko odnosiło się jednak do typowego zajęcia wynagrodzenia za pracę, którego przedmiotem jest wyłącznie to wynagrodzenie. Dlatego po rozszerzeniu zakresu zajęcia na inne wierzytelności, realizacja potrącenia ze świadczeń socjalnych z ZFŚS (które podlegają egzekucji w całości, bez względu na to, czy chodzi o należności alimentacyjne czy niealimentacyjne) jest możliwa.

www.ZFSS.pl - Świadczenia z Funduszu:

 Chcesz wiedzieć więcej, skorzystaj z Portalu Podatkowo-Księgowego www.gofin.pl
www.RozliczenieWynagrodzenia.pl » 
Więcej w zasobach płatnych

Serwis Głównego Księgowego

Gazeta Podatkowa

Terminarz

sierpień 2021
PN WT ŚR CZ PT SO ND
1
3
4
6
7
8
11
12
13
14
15
17
18
19
21
22
23
24
26
27
28
29
30
sklep.gofin.pl - RABATY, NAGRODY, PROMOCJE
NEWSLETTERY
Fachowe czasopisma - PoznajProdukty.gofin.pl
Vademecum Kadrowego - kompleksowo opracowane zagadnienia z prawa pracy
Vademecum Księgowego - zasady prowadzenia ksiąg rachunkowych

GOFIN PODPOWIADA

Kompleksowe opracowania tematyczne

Sklep internetowy - sklep.gofin.pl
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o., ul. Owocowa 8, 66-400 Gorzów Wlkp., tel. 95 720 85 40, faks 95 720 85 60
Wydawnictwo Podatkowe GOFIN
Szanowny Użytkowniku !
Prosimy o zapoznanie się z poniższymi informacjami oraz wyrażenie dobrowolnej zgody poprzez kliknięcie przycisku "Zgadzam się".
Pamiętaj, że zawsze możesz wycofać zgodę.

Serwis internetowy, z którego Pani/Pan korzysta używa plików cookies w celu:

  • zapewnienia prawidłowego działania serwisów (utrzymania sesji),

  • analizy statystyk ruchu i reklam w serwisach,

  • zbierania i przetwarzania danych osobowych w celu wyświetlenia reklam produktów własnych.

Pliki cookies

Są to pliki instalowane w urządzeniach końcowych osób korzystających z serwisu, w celu administrowania serwisem, dostosowania treści serwisu do preferencji użytkownika, utrzymania sesji użytkownika oraz dla celów statystycznych i targetowania reklamy (dostosowania treści reklamy do indywidualnych potrzeb użytkownika). Informujemy, że istnieje możliwość określenia przez użytkownika serwisu warunków przechowywania lub uzyskiwania dostępu do informacji zawartych w plikach cookies za pomocą ustawień przeglądarki lub konfiguracji usługi. Szczegółowe informacje na ten temat dostępne są u producenta przeglądarki, u dostawcy usługi dostępu do internetu oraz w Polityce prywatności i plików cookies.

Administratorzy

Administratorem Pana/Pani danych osobowych w związku z korzystaniem z serwisu internetowego i jego usług jest Wydawnictwo Podatkowe GOFIN sp. z o.o. Administratorem danych osobowych w plikach cookies w związku z wyświetleniem analizy statystyk i wyświetlaniem spersonalizowanych reklam są partnerzy Wydawnictwa Podatkowego GOFIN sp. z o.o., Google Inc, Facebook Inc, Gemius S.A.

Jakie ma Pani/Pan prawa w stosunku do swoich danych osobowych?

Wobec swoich danych mają Pan/Pani prawo do żądania dostępu do swoich danych, ich sprostowania, usunięcia lub ograniczenia przetwarzania, prawo do wniesienia sprzeciwu wobec przetwarzania danych, prawo do cofnięcia zgody.

Podstawy prawne przetwarzania Pani/Pana danych osobowych

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z wykonaniem umowy

    Umowa w naszym przypadku oznacza akceptację regulaminu naszych usług. Jeśli zatem akceptuje Pani/Pan umowę na realizację danej usługi, to możemy przetwarzać Pani/Pana dane w zakresie niezbędnym do realizacji tej umowy.

  • Niezbędność przetwarzania danych w związku z prawnie uzasadnionym interesem administratora

    Dotyczy sytuacji, gdy przetwarzanie danych jest uzasadnione z uwagi na usprawiedliwione potrzeby administratora, tj. dokonanie pomiarów statystycznych, ulepszania naszych usług, jak również prowadzenie marketingu i promocji własnych usług administratora.

  • Dobrowolna zgoda

    Aby móc wyświetlać spersonalizowane reklamy dopasowane do Pani/Pana zainteresowań w związku z odwiedzaniem niniejszego serwisu internetowego partnerzy Wydawnictwa Podatkowego Gofin sp. z o.o. muszą mieć możliwość przetwarzania Pani/Pana danych. Udzielenie takiej zgody jest całkowicie dobrowolne (nie ma obowiązku jej udzielenia).

Zgoda

W związku z powyższymi wyjaśnieniami prosimy o wyrażenie dobrowolnej zgody na przetwarzanie Pani/Pana danych osobowych w związku z możliwością wyświetlenia reklam dopasowanych do Pani/Pana zainteresowań poprzez kliknięcie w przycisk „Zgadzam się” lub „Nie teraz” w przypadku braku zgody.